Aktualności
W dniu 16 grudnia 2024 r. Rada Unii Europejskiej przyjęła kolejny pakiet sankcji gospodarczych i indywidualnych wobec Rosji i jej sojuszników. Założenia nowego Pakietu koncentrują się na dalszym ograniczaniu tzw. „rosyjskiej ciemnej floty” i zwalczaniu zjawiska obchodzenia sankcji.
Uzgodniony pakiet obejmuje m. in. następujące kwestie:
Wprowadzono odstępstwa od art. 2 Rozporządzenia Rady (UE) nr 269/2014. Jedno z nich umożliwia uwolnienie środków pieniężnych wskazanym osobom umieszczonym w wykazie w załączniku I rozporządzenia celem sprzedaży i przeniesienia do dnia 30 czerwca 2025 r. (przedłużono termin) praw własności w osobie prawnej, podmiocie lub organie z siedzibą w Unii. Drugie odstępstwo polega na uzyskaniu zezwolenia na uwolnienie środków pieniężnych zdeponowanych w centralnych depozytach papierów wartościowych w Unii. Jest to konieczne w świetle coraz częstszych postępowań sądowych i nasilających się środków odwetowych w Rosji skutkujących zajmowaniem aktywów takich depozytów w UE. Dzięki temu odstępstwu centralne depozyty będą mogły zwrócić się do właściwych organów państw członkowskich o odblokowanie sald gotówkowych, by móc wykorzystać środki do wypełnienia swoich zobowiązań prawnych wobec klientów.
W ostatnim czasie rosyjskie sądy wydały orzeczenia na podstawie art. 248 kodeksu postępowania arbitrażowego Federacji Rosyjskiej, w których zakazują wszczynania lub kontynuowania postępowań przeciwko przedsiębiorstwom rosyjskim przez europejskie spółki przed zagranicznymi sądami lub trybunałami (tzw. zakaz wnoszenia pozwu) oraz nałożyły, między innymi, nieproporcjonalnie wysokie kary finansowe w przypadkach nieprzestrzegania przepisów. Uważa się, iż sposób postępowania, w jaki rosyjskie sądy wydają tego typu zakazy, stanowi wyraźne naruszenie ustalonych zasad międzynarodowych i utrwalonych od dawna praktyk w zakresie rozstrzygania międzynarodowych sporów gospodarczych. Zatem w Rozporządzeniu Rady (UE) nr 833/2014 postanowiono zakazać uznawania lub wykonywania w UE orzeczeń wydanych przez sądy rosyjskie na podstawie art. 248 kodeksu postępowania arbitrażowego Federacji Rosyjskiej, tak aby chronić europejskie firmy przed sporami sądowymi z podmiotami w Rosji.
Do wykazu osób fizycznych i prawnych, podmiotów i organów zamieszczonego w załączniku I do Rozporządzenia Rady (UE) nr 269/2014 dodano 54 osoby i 30 podmiotów odpowiedzialnych za działania podważające lub zagrażające integralności terytorialnej, suwerenności i niepodległości Ukrainy. Środki ograniczające dotknęły m.in. członków jednostki wojskowej odpowiedzialnej za atak na szpital dziecięcy Ochmatdyt w Kijowie oraz dwóch wysokich rangą urzędników z Korei Północnej, która w ostatnich miesiącach wysłała na front swoich żołnierzy. Natomiast wśród nowych podmiotów sankcjonowanych znalazły się rosyjskie zakłady zbrojeniowe oraz przedsiębiorstwa zajmujące się transportem m. in. ropy naftowej drogą morską, producent części statków powietrznych, zakłady chemiczne, producent dronów oraz po raz pierwszy ujęto na listach sankcyjnych chińskie przedsiębiorstwa m. in. zajmujące się dostawą komponentów do dronów.
Również do wykazu osób fizycznych i prawnych, podmiotów i organów zamieszczonego w załączniku I do Rozporządzenia Rady (WE) nr 765/2006 (dotyczącego Białorusi) dodano 26 osób i 2 podmioty wobec, których zamraża się wszystkie fundusze i zasoby gospodarcze będące własnością, pozostające w posiadaniu, we faktycznym władaniu lub pod kontrolą (zgodnie z art. 2 rozp. 765/2006).
Rozszerzono załącznik IV do Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 o 32 nowe podmioty, które przyczyniają się do zwiększenia potencjału militarnego i technologicznego Rosji lub do rozwoju jej sektora obronności i bezpieczeństwa. Podmioty wskazane w załączniku IV będą podlegać surowszym ograniczeniom w wywozie towarów i technologii podwójnego zastosowania oraz towarów i technologii, które mogłyby przyczynić się do wzmocnienia potencjału militarnego i technologicznego Rosji. W wykazie pojawiły się podmioty z państw trzecich innych niż Rosja (Serbia, Iran, Chiny, Indie, Dubaj).
Uzupełniono załącznik XLII do Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 o kolejne 52 statki, na które nakłada się zakaz dotyczący dostępu do portów i śluz państw członkowskich, a także zakaz świadczenia szerokiego zakresu usług związanych z transportem morskim.
Odpowiednie akty prawne zostały już opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE i obowiązują od 17 grudnia 2024 r.
Źródła:
Rozporządzenie – UE – 2024/3192 – PL – EUR-Lex – ROZPORZĄDZENIE RADY (UE) 2024/3192 z dnia 16 grudnia 2024 r. w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 833/2014 dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie
Rozporządzenie – UE – 2024/3189 – PL – EUR-Lex – ROZPORZĄDZENIE RADY (UE) 2024/3189 z dnia 16 grudnia 2024 r. zmieniające rozporządzenie (UE) nr 269/2014 w sprawie środków ograniczających w odniesieniu do działań podważających integralność terytorialną, suwerenność i niezależność Ukrainy lub im zagrażających
Rozporządzenie wykonawcze – UE – 2024/3177 – PL – EUR-Lex – ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE RADY (UE) 2024/3177 z dnia 16 grudnia 2024 r. w sprawie wykonania art. 8a ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 765/2006 dotyczącego środków ograniczających w związku z sytuacją na Białorusi i udziałem Białorusi w agresji Rosji wobec Ukrainy
